ریچارد بنت، گزارشگر ویژهی سازمان ملل در امور حقوق بشر افغانستان در گزارشی گفته که حاکمیت طالبان حملهای گسترده و نظاممند علیه حقوق مردم افغانستان، بهویژه زنان و دختران به راه انداخته است.
رخشانه: این گزارش امروز (پنجشنبه، ۷ حوت) تحت عنوان «حق زنان و دختران برای دسترسی به صحت در افغانستان» در جریان ۶۱مین نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل ارائه شده است.
بنت در گزارش خود نوشته که زنان و دختران در افغانستان در معرض نظامی نهادینهشده از تبعیض، سرکوب و سلطه مبتنی بر جنسیت قرار دارند که همه عرصههای زندگی را دربر میگیرد.
گزارشگر ویژهی سازمان ملل در امور حقوق بشر افغانستان در گزارش خود با اشاره به محدودیتهای طالبان علیه زنان و دختران در افغانستان، نوشته که این محدودیتها و این نظام مصداق جنایت علیه بشریت است.
او گفته که وضعیت صحی افغانستان از دیرباز تحت تاثیر محرومیتهای ساختاری عمیق بوده است، اما بازگشت طالبان این چالشها را تشدید کرده و موانع تازهای در این عرصه ایجاد کرده است که دسترسی زنان و دختران به نظام صحی و توانایی آنان برای تصمیمگیری مستقل درباره بدن و سلامتشان را به شدت محدود کرده و حق زنان بر سلامتشان را نقض میکند.
بنت با اشاره به کاهش گسترده کمکهای بینالمللی گفته که این اقدام برنامههای نجاتبخش را تضعیف و «نظام سلامتِ از پیش تحت فشار» را فرسودهتر کرده است.
او هشدار داده که کاهش کمکهای بینالمللی برای زنان و دختران، یک چارچوب سرکوبگر را به فاجعهای صحی تبدیل کرده و میلیونها نفر را از مراقبتهای اساسی محروم ساخته است. بنت گفته با وجود این محدودیت، بخش صحت یکی از معدود حوزههایی است که زنان هنوز میتوانند در آن کار کنند.
گزارشگر ویژهی سازمان ملل در امور حقوق بشر افغانستان خاطرنشان کرده که بدون اقدام فوری و پایدار جامعه جهانی، افغانستان با مسیری نگرانکننده روبهرو است که پیامدهای فوری، انباشتی و بلندمدت خواهد داشت.
بنت در گزارش خود نوشته سیاستهای تبعیضآمیز طالبان علیه زنان و دختران نهتنها حقوق آنان را نقض میکند، بلکه پایداری نظام صحی افغانستان را نیز به خطر میاندازد؛ پیامدهایی که نسلها آن را احساس خواهند کرد.
او گفته که جنسیت و نابرابری جنسیتی از مهمترین عوامل تعیینکننده سلامت زنان و دختران در افغانستان است. هنجارهای پدرسالارانه، کلیشههای جنسیتی و روابط نابرابر قدرت، نقش مرکزی در تصمیمگیریهای مرتبط با سلامت داشتهاند و تعیین کردهاند زنان و دختران تحت چه شرایطی میتوانند به خدمات دسترسی داشته باشند.
به گفتهی بنت، از زمان بازگشت طالبان به قدرت، این گروه نظامی ایدئولوژیک مبتنی بر کلیشههای پدرسالارانه جنسیتی را اجرا کردهاند که هدف آن سلب حقوق و عاملیت زنان است.
بنت نسبت به تداوم این وضعیت هشدار داده و گفته که در افغانستان زیر سلطهی طالبان یک نظم اجتماعی بسیار سرکوبگر در حال عادیسازی است که در آن خودمختاری زنان و دختران بهتدریج محو میشود. او گفته عادیسازی این وضعیت پیامدهای عمیقی بر سلامت جسمی و روانی، رفتارهای مرتبط با جستوجوی خدمات درمانی و حتی بقای زنان و دختران خواهد داشت.
گزارشگر ویژهی سازمان ملل در امور حقوق بشر افغانستان گفته که جامعه افغانستان بر ساختارهای پدرسالارانه استوار بوده که در آن مردان خانواده معمولاً اختیار اصلی تصمیمگیری را دارند و این وضعیت با محدودیتهای طالبان بر کار زنان و وابستگی اجباری اقتصادی آنها به مردان تشدید شده است. دختران نوجوان و زنان جوان بهدلیل سن، جایگاه خانوادگی و انتظارات اطاعتپذیری، با محدودیتهای مضاعف روبهرو هستند.
بنت گفته که در جامعهی سنتی و مردسالار افغانستان بحث درباره مسائل جنسی، پیشگیری از بارداری و تصمیمگیری باروری همچنان تابو است، حتی در بین اعضای خانوادهها. در بسیاری از جوامع، معاینه یا درمان زنان توسط کارکنان مرد سلامت، نامناسب تلقی میشود.
او افزوده که پس از بازگشت طالبان به قدرت، سیاستهای بسیار سرکوبگر و واپسگرایانه، شرایط اجتماعی، اقتصادی و سیاسی لازم برای دسترسی زنان و دختران به خدمات درمانی و اعمال خودمختاری را بهشدت محدود کرده است.
بنت با اشاره به منع آموزش دختران بالاتر از صنف ششم گفته که این محدودیت همچنین به تشدید پدیدههایی چون ازدواج کودکان و ازدواج زودهنگام انجامیده که پیامدهای جدی صحی در پی دارد.
