غزال محمدی
حوالی ساعت دو بعد از ظهر روز «جمعه، ۲۱ حمل»، چهار مهاجم مسلح سوار بر موترسایکل در روستای دهمیری بر تعدادی از باشندگان شیعه مذهب در هرات حمله کردند. این حمله پس آن صورت گرفته است که شماری از باشندگان روستای دهمیری برای ادای نماز جمعه و تفریح به زیارت «امامزاده سید محمد» رفته بودند.
یک منبع صحی در شفاخانه حوزوی هرات با حفظ هویتش به رسانهی رخشانه تایید کرده که قربانیان این حمله ۱۳ نفر به شمول دو زن و یک کودک بودند. به گفته منبع، در این رویداد دستکم ۱۵ نفر دیگر نیز زخمی شده که به شفاخانه حوزوی منتقل شدهاند و وضعیت زخمیان رو به بهبودی است.
دفتر نمایندگی سیاسی سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) گفته است که در پی تیراندازی افراد مسلح ناشناس بالای غیرنظامیان شیعه در انجیل هرات دستکم ۱۱ تن بهشمول زنان و کودکان کشته شده و ۱۱ تن دیگر زخمی شدهاند.
یوناما امروز (یکشنبه، ۲۳ حمل) با نشر اعلامیهای با خانوادههای قربانیان این رویداد مرگبار ابراز همدری کرده است.
رسانهی رخشانه با برخی از اعضای خانوادههای قربانی گفتوگو کرده است.
غلام فاروق حیدری، یکی از اعضای خانواده قربانیان که در این رویداد شماری از نزدیکانش را از دست داده، میگوید عروسش همراه با چند نفر از خانواده او در این رویداد جان باختهاند.
او گفت: «مهاجمان نوه من را که دو ماه و سه روز عمر دارد، بی مادر ساختند؛ مادر این کودک معصوم را از او گرفتند. پسرم شدید زخمی شده و در شفاخانه بستری است. نواسه من سالم است.»
حیدری افزود: «یکی از خانوادههایی که بیشترین قربانی را در این حادثه دلخراش داشت، خانواده ما است. پسرم از ناحیه گردن زخمی شده، عروس جوانم که تنها دو سال و چند روز از عروسیاش گذشته بود، شهید شد و کودک پسر ۶۳ روزه از او باقی مانده است مادر، برادر و عموی[کاکا] عروس من نیز شهید شده و پدر عروسم در حالت کوما بسر میبرد.»
به گفتهی او در ابتدا این مهاجمان، مردان را در یک طرف و زنان را در طرف دیگر جدا کردند، ارباب قریه را خواستند و با او چند حرف رد و بدل کردند و پس از آن «ارباب سلطان احمد خان اکبری و دو پسرش آقا رضا اکبری و علی آقا اکبری» را جلو چشم زنان و کودکان به رگبار گلوله بستند. آقای حیدری آمار دقیق از افرادی که در آن زیارتگاه هنگام حمله حضور داشتند، ندارد، اما میگوید ۳۰ تا ۴۰ نفر، زن، مرد و کودک آنجا رفته بودند.
آقای حیدری میگوید: «در این میان خسر پسرم نیز بود که وقتی مجروح میشود عروس من و همسرش خودشان را روی بدن مجروح او میاندازند و آنها [مهاجمان] چند مرمی به این زنان هم فیر میکنند.»
آقای حیدری گفت: «برادر عروس من اسمش امیرعلی، قاری قرآن، ۱۴ یا ۱۵سال سن داشت. کاکایش احمد رضا رسولی جان باخت و پنج طفل دارد که سه طفل همراه با همسرش در شفاخانه حوزوی بستری هستند. هما رسولی ۲۰ ساله عروسم همراه با معصومه احمدی ۴۵ساله مادرش هم جان باختند. نواسه ۶۳ روزه من را بی مادر کردند.»
یکی از منابع دیگر با حفظ هویت خود میگوید: «مهاجمان هم پشتو صحبت میکردند و هم فارسی. دزد نبودند که نقابزده باشند، پول، طلا و مبایلهای مردم را هم نبردند. فقط آمدند عملیاتی داشتند و انجام دادند.»
طالبان در هرات نیز گفتهاند در این حمله ۱۱تن کشته شدهاند و یک نفر را در ارتباط به این حمله بازداشت کردهاند.
تاکنون هویت مهاجمان مشخص نیست و شخص یا گروهی مسوولیت این حمله را به به عهده نگرفته است.
خانوادههای قربانیان این رویداد خونین از طالبان میخواهند تا عاملان این رویداد را شناسایی و مجازات کنند.
یکی از منابع گفت: «ما از دولت امارت اسلامی [طالبان] و مسوولان حوزه جنوب غرب میخواهیم هر چی سریعتر عاملان این ظلم و جنایت را به سزای اعمالشان برسانند و خانوادههای شهدا منتظر این اقدام هستند.»
پس از واکنشها به این رویداد، نوراحمد اسلامجار، والی طالبان در هرات روز گذشته، برای بررسی وضعیت بیماران به شفاخانه حوزوی و همچنین به مسجد صادقیه رفته و سخنرانی کرده است.
او به بستگان قربانیان این حادثه وعده تامین عدالت داده است، اما بستگان قربانیان به این وعدهها باور ندارند.
یکی از منابع گفت: «مسوولان صحبتهای شیرین و زیبایی کردند، خدا کند اینها عملی و واقعیت باشد. پیش از این نیز چندین حادثهای صورت گرفت و هیچ کدام پیگیری نشد.»
این منبع افزود: «در حادثه قریه دهمیری افراد مسلح پس از تیراندازی، خیلی راحت به موتورهای خود سوار میشوند، خیلی آرام و با خونسردی از کنار زمینها میآیند به سرک پخته و معلوم نیست که کدام راه رفتند. هیچ مانعی برای آنها وجود نداشت.»
پیش از این نیز مناطق شیعهنشین در ولایت هرات مورد حملات مسلحانه و انفجاری قرار گرفته است. در تاریخ ۱۰ قوس سال ۱۴۰۲، مهاجمان مسلح بر غیرنظامیان در منطقهای موسوم به کورهملی، شهرک جبرئیل شهر هرات حمله کردند که بر اثر این رویداد شش نفر بهشمول دو عالم دینی شیعه و دو زن کشته شدهاند.
حمله بر غیر نظامیان اهل تشیع در هرات با واکنشهای گسترده در داخل و خارج از کشور مواجه شده است. بسیاری از کاربران شبکههای اجتماعی با همرسانی عکسهای جانباختهگان، با خانواههای قربانیان غمشریکی کردهاند.
نمایندگی اتحادیه اروپا در افغانستان این حمله را محکوم کرده و گفته این نوع خشونت توجیهپذیر نیست.
ریچارد بنت، گزارشگر ویژهی حقوق بشر سازمان ملل متحد خواستار بررسی مستقل حملهی مهاجمان مسلح به غیرنظامیان شیعه در هرات شده است.
حامد کرزی، رییسجمهور پیشین کشور نیز این حمله را محکوم کرده و آن را یک عمل ضد بشری دانسته است.
عبدالله عبدالله، رییس اجرایی حکومت پیشین نیز این حمله را «خشونتبار و غیرانسانی» دانسته و از طالبان خواسته که «اقدامات جدی و عملی در زمینه شناسایی و مجازات عاملین این رویداد روی دست بگیرد.»
محمد محقق، رهبر حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان با اشاره به حمله اخیر شیعیان، در حساب کاربری خود در صفحهی فیسبوک نوشت: «قتلها و خشونتهای جدید ریشه در افکار افراطی طالبان دارد.»
شورای عالی برای نجات افغانستان در پیامی کشتار شیعیان در هرات را محکوم کرد و این حمله را نشانهای از تداوم وضعیت نگران کننده امنیتی و انسانی خوانده است.
این شورا در ادامه تاکید کرده است: «استمرار سیاستها و رویکردهای افراطی، انحصارگرایانه و مبتنی بر تبعیض گروه طالبان، زمینهساز گسترش خشونت و وقوع چنین فجایع انسانی گردیده است»
این نهاد، طالبان را مسوول «تداوم ناامنی و بستر شکلگیری چنین رویدادی» دانسته و هشدار داده است که ادامه این وضعیت، بیش از همه زندگی و امنیت «مردم بیدفاع افغانستان» را تهدید مینماید.
جبهه مقاومت ملی افغانستان و جبهه آزادی افغانستان نیز وقوع این رویداد را محکوم کردهاند.
