شماری از کشورها به رهبری ایسلند و با حمایت شیلی و آفریقای جنوبی در بیانیهای مشترک از شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد خواستار اقدام برای پاسخگوسازی طالبان برای نقض حقوق بشر در گذشته و حال در افغانستان شدند.
رخشانه: این کشورها در پنجاهوهشتمین نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد که هفتهی گذشته درباره افغانستان برگزار شده بود، یک بیانیهی مشترک صادر کردند.
بیانیهی مشترک از شورای حقوقبشر سازمان ملل خواسته تا یک سازوکار تحقیقاتی مستقل و جامع ایجاد کنند تا مکمل گزارشهای ریچارد بنت، گزارشگر ویژه شورای حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان باشد.
گزارشگر ویژهی شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، پیشتر هشدار داده بود که ناکامی جامعه بینالمللی در پاسخگو کردن طالبان در مورد سوءاستفادهها، این گروه را در سرکوب زنان و دختران و سرکوب گستردهتر حقوق بشر جرأت داده است.
بنت در گزارش خود به شورای حقوق بشر در ماه فبروری سال جاری میلادی، از این شورا خواسته بود که با ایجاد یک سازوکار تحقیقاتی اختصاصی، از تلاشها برای پاسخگو سازی طالبان حمایت کنند.
هیلاری پاور، یکی از مدیران دیدهبان حقوقبشر در جینوا گفته است که بهرغم درخواستهای گسترده برای ایجاد یک سازوکار تحقیقاتی مستقل برای رسیدگی به موارد نقض حقوق بشر در افغانستان، اتحادیه اروپا هنوز از این طرح حمایت نکرده است.
به گفتهی او، این سازوکار از نابودی مدارک دست داشتن طالبان در موارد نقض بشر جلوگیری کرده و به دادگاه لاهه برای پاسخگو سازی طالبان و اجرای عدالت کمک میکند.
هیلاری پاور افزوده که پس از آگست ۲۰۲۱ و رویکار آمدن طالبان به قدرت، همواره نهادهای جامعهی مدنی افغانستان و نهادهای بینالمللی از شورای حقوقبشر خواستهاند تا سازوکار مستقل برای تحقیق، جمعآوری و تحلیل شواهد نقض جدی حقوق بشر در افغانستان ایجاد کند.
او به نقل از نهادهای جامعهی مدنی افغانستان گفته که آنها بر این نکته تاکید کردهاند که چنین سازوکارهایی میتواند ابزاری کلیدی برای پاسخگو سازی طالبان بهدلیل نقض شدید حقوق بشر، از جمله سرکوب سیستماتیک زنان و دختران افغانستان باشد.
خانم پاور گفته که نهادهای مدنی افغانستان همواره تاکید کردهاند که چنین سازوکارهایی میتواند به تحقیقات دادگاه کیفری بینالمللی کمکی خیلی مهم کند.
بیانیه آورده است که «هر روز، مردم افغانستان بهویژه زنان و دختران از آزارهای هولناکی رنج میبرند که شواهد آن خطر گم شدن یا نابودی را در پی دارد.»
کشورهای صادرکنندهی این بیانیه گفته که اتحادیهی اروپا باید تمام تلاش خود را برای پیشبرد چشمانداز مواجه شدن مجرمان با عدالت انجام دهد و ایجاد یک سازوکار پاسخگو سازی جامع گامی حیاتی است.
بیانیه گفته اگر اتحادیهی اروپا تمایلی به انجام این کار نداشته باشد، کشورهای صادرکنندهی این بیانیه باید وارد عمل شوند.

