دفتر نمایندگی سیاسی سازمان ملل متحد (یوناما) در افغانستان اعلام کرده است که تعدادی از کارمندان نظام پیشین، روزنامهنگاران، فعالان مدنی و زنان و کودکان اخراج شده از ایران و پاکستان توسط طالبان شکنجه و بازداشت شدهاند.
رخشانه: یوناما امروز (پنجشنبه، ۲ اسد) در صفحهی فیسبوک خود نوشته که «قضایای افرادی را مستند ساخته که به گونهی غیر داوطلبانه به افغانستان بازگردانده شدهاند و بهدلیل مشخصات ویژهیشان نقض جدی حقوق بشر را تجربه کردهاند.»
در گزارش مشترک یوناما با دفتر حقوق بشر سازمان ملل آمده است که «این تخطیها شامل شکنجه و بدرفتاری، دستگیری و توقیف خودسرانه و تهدید به امنیت فردی از سوی طالبان» میباشند.
یوناما گفته که این گزارش بر اساس گفتوگو با ۴۹ فردی که در سال ۲۰۲۴ میلادی بهطور «غیر داوطلبانه» از ایران و پاکستان به کشور برگشتهاند، تهیه شده است.
در این گزارش مشترک آمده است که کارمندان و نيروهای نظام پیشین پس از بازگشت به کشور به دلیل ترس از آزار و اذیت توسط طالبان، مجبوراند در خفا زندگی کنند.
گزارش آورده است که این وضعیت «برای زنانی که بهگونه غیرداوطلبانه به کشور برگشتهاند، بهگونه خاصی وخیم است.»
یک زن خبرنگار که به دلیل تهدیدات امنیتی از سوی طالبان کشور را ترک کرده و به یکی از کشورهای همسایه پناه گرفته بود، گفته پس از اخراج شدن از آن کشور «عملا» در خانه حبس شده است.
در همین حال یک کارمند نظام پیشین نیز گفته است که پس از بازگشتش به کشور در سال ۲۰۲۳ میلادی برای دو شب در یک خانه توقیف شده و طی آن مدت توسط طالبان شکنجه شده است.
یوناما گفته که «بازگرداندن افراد به کشوری که در آن خطر آزار و اذیت، شکنجه، وحشت، برخورد غیرانسانی و تحقیرآمیز، تنبیه، ناپدید شدن اجباری، بازداشت مخفیانه وجود دارد، تخطی از اصل بازداری از اخراج و سرپیچی جدی از قوانین بینالمللی» به حساب میآید.
ولکر تورک، کمیشنر حقوق بشر سازمان ملل، گفته است که هیچکس نباید به کشوری برگردانده شود که در آن با خطر آزار و اذیت به دلیل هویت و یا پیشینه شخصی خویش روبرو هست.
او افزوده: «این امر در افغانستان برای زنان و دخترانی که صرف به دلیل جنسیتشان در معرض اقدامات گسترده قرار میگیرند، بیشتر مشهود است.»
روزا اوتنبایوا، نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل برای افغانستان و رییس یوناما گفته است که اقدامات بیشتر نیاز است تا بازگشتکنندگان به جامعه مدغم شده و حقوق بشری آنان حفظ شود.
او از طالبان خواسته که به تعهدات خویش به قوانین بینالمللی، در راستای مسوولیتهای شان در قبال مردم افغانستان عمل کنند.
یوناما همچنین از کشورهای ایران و پاکستان خواسته افرادی که با خطر جدی حقوق بشری در افغانستان زیر سلطهی طالبان روبرو هستند را اخراج نکنند.
