د ملګرو ملتونو د ماشومانو ملاتړي صندوق (یونیسف) اعلان کړی، چې نړۍ کې میلیونونه ماشومان په ماشومتوب کې له کار سره مخ دي او ځینې د هغو د قاچاق له لارې، ګواښوونکو کارونو تر سره کولو ته اړ کېږي.
رخشانه: یونیسف نن (یکشنبې د وري ۲۳ مه) د یوه راپور په خپرولو سره ویلي، اقتصادي ستونزې د دې لامل کېږي، چې ماشومان د کار له خطر سره مخ شي.
د یونیسف د راپور او وروستیو شمېرو له مخې، چې په ۲۰۲۴ کال کې راټولې شوې، نړۍ کې شاوخوا ۱۳۸ میلیونه ماشومان په کار بوخت وو او یو په درېیمه برخه یې په خطرناکو کارونو بوخت دي، چې په نېغه توګه یې روغتیا او وده له ګواښ سره مخ کوي.
راپور کې راغلي: «په ماشومتوب کې کار کولی شي شدید بدني او رواني زیانونه ولري او ان د ماشوم په مرګ تمام شي. ښايي ماشومان غلامۍ، جنسي یا اقتصادي ناوړه ګټه اخیستنه کې وکارول شي. نېږدې په ټولو برخو کې ماشومان له زده کړو او روغتیايي خدماتو محرومېږي او د هغوی اساسي حقونه محدودوي.
د ملګرو ملتونو د ماشومانو ملاتړي صندوق دغه راز لیکلي، ډېری کډوال او پناه غوښتونکي ماشومان، چې د جګړو، طبیعي ناورینونو یا لوږې له امله بې ځایه شوي، هم د اجباري کار او قاچاق له خطر سره مخ کېدونکي دي.
یونیسف ویلي، قاچاق شوي ماشومان تر ډېره د تاوتریخوالي، ناوړه ګټې اخیستنې او بشري حقونو له نقض سره مخ کېږي. د نجونو لپاره د ناوړه جنسي ګټې اخیستنې ګواښ زیات دی.
دې بنسټ لیکلي، د نړۍ په کچه، په ټولو دودیزه ډلو کې هلکان تر نجونو زیات په کار بوخت دي. د ۵ څخه تر ۱۷ کلنو ماشومانو په منځ کې ۹ سلنه هلکان او ۷ سلنه نجونې په کار بوختې دي.
یونیسف وايي، کارو ماشومان هغوی له خپلو اساسي حقونو محروموي. ډېری یې په داسې وخت کې له زده کړو او روغتیايي خدماتو پاتې کېږي، تر ټولو ډېره اړتیا ورته لري.
دې بنسټ او د کار نړیوال سازمان له دولتونو غوښتي، چې اړمنو کورنیو ته نغدې مرستو په ورکړې، د ماشومانو د ساتنې سیستمونو په ملاتړ، زده کړې ته په نړیوال لاسرسی او د لویانو لپاره کاري فرصتونو په رامنځ ته کولو سره د ماشومانو کار ته د پای ټکی کېږدي.
د طالبانو تر واک لاندې افغانستان کې هم سلګونه زره ماشومان په ټول هېواد کې، د اقتصادي ستونزو او بېوزلۍ له امله، په درندو کارونو بوخت دي. خو کره شمېره یې نشته.
