د بشري حقونو افغان فعاله حمیرا رضايي وايي، نړیواله ټولنه باید په افغانستان کې د هزاره ګانو تاریخي او دوامداره ځورونه او آزارول د نسل وژنې په توګه په رسمیت وپېژني.
رخشانه: رضايي دغه څرګندونې پرون دوشنبې د (وږي ۱۶ مه) جینوا کې د ملګرو ملتونو د بشري حقونوشورا په غونډه کې مطرح کړې دي.
د بشري حقونو دې فعالې «د هزاره ټولنې د ښځو او نجونو په وړاندې د طالبانو له خوا فاحشې او منظمې سرغړونې» په کلکو ټکو غندلې دي.
حمیرا رضايي ویلي، د طالبانو تر واک لاندې افغانستان کې هزاره ګان لا هم له هدفي بریدونو، مذهبي ځورونې او آذیت کولو، تبعیض، جبري کډوالۍ او د دوی د نیکونو د ځمکو لاندې کولو سره مخ دي.
هغې زیاته کړې، دې ناوړه ګټې اخیستنې ډېری دې ته هڅولي، تر څو له خطرناکو لارو ګاونډیو او اروپايي هېوادونو کې د ملاتړ او پناه اخیستو په لټه کې شي.
رضايي وايي، تېره میاشت د کابل لوېدیځ تر ډېره په هزاره مېشتې سیمې په «شمع هدایت» ښوونځي کې چاودنې لږ تر لږه ۴۲ ماشومان ټپیان کړل. هرات کې هم لږ تر لږه ۳۰ ښځې د حجاب نه مراعت کولو په تور ونیول شوې او له هغې وروسته، په جبرییل سیمه کې چې تر ډېره هزاره او شیعه مېشتې سیمه ده، د معترضانو په وړاندې له زیات زور څخه کار واخیست.
د بشري حقونو دې فعالې ویلي، د افغانستان د بشري حقونو لپاره د ملګرو ملتونو ځانګړي راپور ورکوونکي ته باید دا دنده ورکړل شي، تر څو د هزاره ګانو په اړه ځانګړی موضوعي راپور چمتو کړي.
نوموړې ټینګار کړی « ډاډ دې تر لاسه شي، چې د افغانستان لپاره نوی جوړ شوی خپلواک تحقیقاتي میکانېزم د هزاره ګانو په وړاندې د تر سره شوې نسل وژنې او نورو ظالمانه جرمونو ته لومړیتوب ورکړي او د دې جرمنو لپاره ټول عاملین مسوول وګڼي.»
رضايي ویلي: « د ټولو کړنلارو په کارولو سره، په افغانستان کې د هزاره ګانو په زور کډه کولو، د هغوی د ځمکو نیولو، خپل سرو نیونو او هدفي وژنو ته باید پای ورکړل شي او د هغوی دیني خپلواکي یا باور هم باید تضمین کړای شي.»
هغې له اروپايي هېوادونو غوښتي، چې د کډوالو د ملاتړ پناه ورکولو لپاره خوندي لارې وساتي او د کډوالو د جبري نه ستنولو اصل ته ژمن پاتې شي.
د بشري حقونو دې فعالې له نړیوالې ټولنې غوښتي، چې د سپټمبر د ۲۵ مې د نسل وژنې د یاد ورځې په مناسبت، د هزاره ګانو تاریخي او روان ظلمونه د نسل وژنې په توګه وپېژني.
نوموړې ټینګار کړی، چې نړیواله ټولنه باید په افغانستان کې د هزاره ګانو د نسل وژنې عاملین ځواب ویوونکي کړي او د قربانیانو او ژوندي پاتې شویو کسانو لپاره عدالت او تاوان ورکړي.
رضايي ویلي، نړیواله ټولنه باید مخکې له دې، چې ډېر خلک او د هزاره ګانو ډېری ټولنې له لاسه ورکړي، عملي او جدي اقدام وکړي.
